©mediastorm.com
Alleen wie de laatste 5 jaar op Mars verbleef, heeft niet gemerkt dat het media-landschap enorme veranderingen heeft ondergaan, de fotojournalistiek niet in het minst. Adverteerders dwaalden af naar andere (lucratiever) media, oplages kelderden, budgetten droogden op – in die volgorde. De klassieke ‘foto-story’ zoals Eugene Smith en TIME ze uitvonden is op sterven na dood. In de printmedia is géén plaats en géén geld meer, en binnen een paar jaar is de print-media as we know it hoogstwaarschijnlijk ook een bedreigde soort (eigenlijk is ze dat nu al). Televisie biedt natuurlijk géén oplossing in deze, dus waarheen met al die mooie, sterke en ontroerende beeld-verhalen?
Tijd voor nieuwe paden dus. En het Internet is de (enige?) oplossing, de nieuwe Messiah. Als het goed gemaakt is, is een slideshow met wat audio eronder erg boeiend om naar te kijken. Maar er is meer natuurlijk: de mogelijkheden die het WWW je als (foto)journalist biedt zijn haast eindeloos, en worden met de dag uitgebreider.
Ik weet niet meer precies hoe en wanneer ik MediaStorm.com leerde kennen, maar het moet ergens in 2007 geweest zijn. Ik was meteen onder de indruk van dit ‘nieuwe medium’: een nieuwe, verfrissende kijk op fotojournalistiek. Eindelijk.
MediaStorm.com is een verzamelplaats van multimediale foto-en videojournalistiek, waar de grenzen van de verschillende media elkaar naadloos overlappen. Alle essays op de site zijn van wereldklasse, en worden op een voorbeeldig gebruiksvriendelijke manier aan de kijker gepresenteerd.
©mediastorm.com
Neem nu het magistrale “Bloodline” van Kristen Ashburn. Je moet dringend naar de psychiater als dit essay je onberoerd laat.
Door het foto-verhaal te combineren met stukken audio en video (allemaal door Ashburn zélf vastgelegd), krijg je als kijker een véél dieper inzicht in de materie en het verhaal, dan op de klassieke manier van fotojournalistiek: een aantal bladzijden beeldmateriaal in een krant of tijdschrift, die staande worden gehouden door enkele flarden tekst, if that. Dit is voor mij persoonlijk ook de reden waarom ik foto-essays in een print-medium vaak slecht kort doorblader, en meteen weer vergeet: zonder diepere duiding lijken veel reportages onvermijdelijk op elkaar, waardoor je géén zin meer hebt om ze te bekijken. Er is te weinig informatie die je emotioneel aan het onderwerp kan binden, het verhaal staat of valt met de esthetische kwaliteiten van de foto’s – wat eigenlijk de minst relevante factor zou mogen zijn, in het licht van een journalistiek verhaal.
De manier waarop Kristen Ashburn (dit is maar een voorbeeld, ik zou er 10 andere kunnen noemen) haar verhaal doet in ‘Bloodline’, houdt echter wél je aandacht vast. Niet (enkel) door de prachtige beelden, maar door het persoonlijke verhaal van de mensen achter de beelden, naar voren gebracht in eenvoudige video-opnames.
Het is bloedstollende journalistiek, het is prachtige fotografie, maar het is ook een opstapje naar méér dan alleen kijken. Je kan als kijker meteen doorklikken naar informatiesites over HIV, hulporganisaties, fundraisers, relevante blogs en podcasts, etc. Voor het eerst kunnen (foto)journalisten méér doen dan alleen maar ergens lekker exotisch plaatjes schieten van andermans misérie. Door het verhaal op zulke multimediale (vreselijk woord, maar perfect toepasselijk) manier te vertellen, is de kans veel groter dat de onderwerpen van het verhaal er ook iets voor terug krijgen – zeker voor het Noord-Amerikaanse publiek, waar fundraising een totaal andere dimensie kent als in Europa. Voor veel fotojournalisten een kans om het stigma van ‘lijkenpikkers’ af te werpen, en de reportages hun maatschappelijke relevantie – verloren door decennia van oppervlakkige ‘slecht-nieuws journalistiek’ – terug te geven.
©mediastorm.com
Terug naar MediaStorm. Een andere mooi voorbeeld van vernieuwing is “Iraqi Kurdistan”, een still/video reportage van Nat Geo-veteraan Ed Kashi.
Nu ik deze repo nog eens opnieuw bekijk, weet ik meteen weer waarom ik ze zo goed vond. Het was (en is nog steeds!) nieuw, verfrissend, boeiend. Het is fotojournalistiek en toch ook weer niet. Video is het zeker ook niet. Je merk meteen dat Kashi fotograaf is, die beelden uit de werkelijkheid afzonderlijk bekijkt. Maar door ze met deze stop-motion (én de audio) techniek te laten zien, wordt het toch weer héél wat anders dan de klassieke foto-repo, waarvan je er al teveel hebt gezien. De foto’s komen tot leven, het verhaal komt tot leven. En op één of andere manier is het toch boeiender dan wanneer dit gewoon als video was gemaakt. De pauzes in de bewegende beelden laten je toe om nu en dan een beeld langer te bekijken, en het meer te doorgronden. Het tempo ligt misschien wat hoog, maar het is dan ook een experimenteel gegeven.
(in de zelfde lijn zag ik vandaag enkele still/video werkjes van Chris Morris (VII/TIME); héél anders maar erg mooi en boeiend).
Dit zijn maar twee voorbeelden uit de ondertussen ontzettende rijke en boeiende catalogus van MediaStorm, een platform voor vernieuwende foto/video-journalistiek. Een nieuw concept, in een geniale site gegoten. Stills, video, verhalen. Daar gaat MediaStorm over.
Zeker volgen.
Blijft natuurlijk de ham-vraag: wie gaat dat allemaal betalen? En inderdaad, budget is altijd al het grootste struikelblok voor goeie fotojournalistiek geweest, en dat zal ook wel zo blijven: het kost handenvol geld om journalisten de wereld rond te vliegen, verblijf en materiaal te bekostigen, fixers en visa te betalen, etc, etc… Het was in het tijdperk van de klassieke printmedia al een probleem, wat gaat er dan veranderen door het op het gratis internet te zwieren?
Ik ben verre van een media-kenner, maar het zou me verbazen als nieuwsmedia op het WWW gratis blijven. Consumenten betalen al 100 jaar top-dollar voor een krantje elke dag, dus waarom zouden ze dat niet voor online-content gaan doen? De overgang van print- naar onlinemedia zal géén revolutie zijn, ik zie het eerder als een evolutie: zoals we 1000 jaar geleden van handgeschreven manuscripten naar gedrukte boeken evolueerden, zo zullen we meer dan waarschijnlijk ooit van gedrukte media naar online of ‘on-screen’ media evolueren (zag je die e-books liggen op de Boekenbeurs?).
Dat is maar een kwestie van gewenning, zal ik maar zeggen.
Om terug te komen op het bekostigen van reportages. Zoals ik al zei, de meeste nieuwsmedia zijn vandaag nog grotendeels gratis toegankelijk. Dat zal veranderen, kan niet anders. Maar is dat zo erg? Stel jezelf de vraag of je werkelijk géén 1 Eurocent (ik zeg maar wat, het kan evengoed 0,01 of 10 Eurocent zijn) over zou hebben om online een geweldig interessante reportage als “Bloodline” te zien? Ik in elk geval wél.
We zullen wel zien hoe het allemaal uitdraait. In the mean time: geniet van MediaStorm.com, tot nader order gratis en voor niks.
